سرماخوردگی و راه های درمان آن : نکات طلایی برای سلامتی

سرماخوردگی و راه های درمان آن : نکات طلایی برای سلامتی

سرماخوردگی یک عفونت ویروسی دستگاه تنفسی فوقانی (بینی و گلو) است. بزرگسالان به طور متوسط سالی دو تا سه بار دچار سرماخوردگی می شوند و کودکان بیشتر؛ چیزی که هر پدر و مادری با کودک مهدکودکی یا دبستانی به خوبی لمس می کند.
این بیماری در تمام سال رخ می دهد اما در پاییز، زمستان و اوایل بهار شایع تر است. در پس عنوان کلی سرماخوردگی ویروس های زیادی قرار دارند؛ از راینویروس ها تا کروناویروس های غیر SARS-CoV-2، پاراانفلوانزا، آدنوویروس، متاپنوموویروس و انتروویروس ها را شامل می شود. این تنوع شباهت الگوهای علائم و تفاوت شدت ها را توضیح می دهد و همین هم دلیل اهمیت برنامه ریزی برای درمان سرما خوردگی در منزل است تا بدون رفت وآمد اضافه، مراقبت حمایتی پیگیر انجام شود.

تفاوت سرماخوردگی با آنفلوآنزا و سایر ویروس های تنفسی

علائم سرماخوردگی و آنفلوآنزا روی هم می افتند اما آنفلوآنزا معمولاً ناگهانی تر شروع می شود و شدیدتر است؛ تب بالا، بدن درد و لرز برجسته ترند و احتمال بروز بیماری شدید و نیاز به بستری بیشتر است، به خصوص در سالمندان، بارداران، افراد با نقص ایمنی و کودکان خیلی کوچک این مورد شایع تر است.
واکسن آنفلوآنزا هر سال در کاهش خطر بیماری شدید مؤثر بوده و حتی اگر فرد واکسینه مبتلا شود، خطر بستری و مرگ کمتر می شود. در فصل های گردش بالای آنفلوآنزا یا با توجه به سابقه پزشکی تان، ممکن است پزشک به تست آنفلوآنزا فکر کند. البته در بسیاری از موارد برای شروع اقدام های حمایتی نیازی به تست نیست. در مورد کووید-۱۹ هم تست های خانگی به راحتی در دسترس هستند و چون درمان کووید برای بسیاری از افراد در صورت شروع زودهنگام مؤثرتر است، انجام تست خانگی در صورت شک می تواند بخشی از برنامه درمان سرماخوردگی در منزل باشد. در صورت وخامت علائم یا کم آبی بدن به دلیل تب و اسهال، تزریق سرم در منزل می تواند به جبران مایعات و حفظ انرژی بدن کمک کند و روند بهبودی را تسریع نماید.

علائم سرماخوردگی

سرماخوردگی اغلب با گلودرد خفیف یا احساس خشونت گلو آغاز می شود و در ادامه آبریزش یا گرفتگی بینی، عطسه و سرفه اضافه می شود. سردرد، احساس کوفتگی و گاهی تب هم ممکن اند. ترشحات بینی می تواند شفاف، سفید، زرد یا سبز باشد و فشار سینوسی حس شود. در یک خانه چندنفره ممکن است صبح ها با بینی گرفته بیدار شوید، ظهر احساس بهبود کنید و عصر دوباره سرفه ها بیشتر شوند؛ همین نوسان ها طبیعی است و دلیل دیگری برای برنامه ریزی واقع بینانه درمان سرما خوردگی در خانه بدون نگرانی اضافی به حساب می آید.

شیوع و گروه های در معرض

کودکان به دلیل تماس نزدیک در مهد و مدرسه، سالانه تا شش تا هشت بار هم سرما می خورند؛ بزرگسالان معمولاً دو تا چهار بار. خانواده ای را در نظر بگیرید که دو کودک مدرسه ای دارند: ممکن است از مهر تا اسفند چند نوبت انتقال ویروس در خانه رخ دهد. شناخت این الگوها کمک می کند مراقبت خانگی از ابتدا درست چیدمان شود و به جای جست وجوی درمان های غیرضروری روی اصول درمان کردن انواع سرما خوردگی در منزل تمرکز کنیم.
بیشتر سرماخوردگی ها خودبه خود بهتر می شوند. بدحالی شاخص معمولاً ظرف یک هفته فروکش می کند، اما آبریزش یا سرفه می تواند ۱۰ تا ۱۴ روز باقی بماند و حتی سرفه در بزرگسالان تا حدود ۱۸ روز طول بکشد. در کودکان هم ماندگاری سرفه تا سه هفته غیرعادی نیست. مثلا دانشجویی که هفته اول تب و بی حالی داشت، هفته دوم صرفاً با سرفه شبانه دست به گریبان است و با مدیریت درست خواب، بخور و مایعات در چارچوب درمان سرما خوردگی در منزل به تدریج به روال عادی برمی گردد.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنیم؟

اگر دچار تنگی نفس، تب پایدار بیش از چهار روز، علائمی هستید که پس از ۱۰ روز بهتر نشده یا بدتر شده اند، یا دچار کم آبی شده اید، ارزیابی پزشکی لازم است. در صورت درد قفسه سینه، سرگیجه ناگهانی، استفراغ شدید مداوم یا رفتار غیرعادی باید سریع تر اقدام کنید. این توصیه ها در دل برنامه درمان برای سرما خوردگی در خانه به معنی هوشیار بودن نسبت به نشانه های خطر است.

تشخیص انواع سرماخوردگی

برای تشخیص سرماخوردگی معمولاً شرح حال و معاینه ساده کافی است. به خاطر شیوع بالای علائم تیپیک در اغلب موارد نیازی به بررسی های پیچیده نیست. اگر به آنفلوآنزا یا عفونت جدی تر شک باشد، نمونه بینی و گلو می تواند کمک کند و تست کووید-۱۹ نیز در شرایط مناسب توصیه می شود.
سرماخوردگی درمان اختصاصی ضدویروس کوتاه کننده حتمی دوره ندارد و هدف اصلی، تسکین علائم است. آنتی بیوتیک ها به دلیل ماهیت ویروسی سرماخوردگی سودی ندارند و تنها در صورت عارضه باکتریال باید مصرف شوند. برای تب و درد می توان از استامینوفن یا ایبوپروفن طبق دوز درج شده روی برچسب استفاده کرد.
آسپیرین به دلیل خطر خونریزی گوارشی بهتر است اجتناب شود و هرگز برای کودکان و نوجوانان به سبب خطر سندرم ری توصیه نمی شود. شربت ها یا اسپری های ضدسرفه و ضدگرفتگی بینی در بزرگسالان می توانند علائم را سبک تر کنند، اما در کودکان زیر ۴ سال نباید داروهای سرماخوردگی بدون نسخه داده شود و برای ۴ تا ۶ سال نیز باید پیش از مصرف، با پزشک مشورت کرد. در تمام طول این دوره اولویت با اقدام های حمایتی در قالب درمان سرما خوردگی در منزل است.

درمان سرماخوردگی در منزل

بدن برای بهبود نیاز به آب و استراحت دارد. نوشیدن مایعات بدون کافئین، خواب کافی و ایجاد رطوبت مناسب هوای اتاق با دستگاه بخور یا دوش آب گرم به نرم شدن ترشحات و کاهش تحریک گلو کمک می کند. شست وشوی بینی با سرم یا اسپری سالین و غرغره آب نمک ولرم برای گلودرد مفید است. اگر شُرایط خواب به هم می ریزد، بالا آوردن سر با یک بالش اضافه می تواند فشار بینی و سرفه شبانه را کم کند.
کنار گذاشتن دود سیگار در محیط خانه نیز روند بهبود را سرعت می دهد. تصور کنید کارمندی که صبح ها با آبریزش و عصرها با سرفه خشک اذیت می شود، هر شب پیش از خواب دوش بخار می گیرد، یک لیوان دمنوش می نوشد و دستگاه بخور را تمیز و روشن نگه می دارد؛ همین روتین ساده، هسته علمی درمان سرما خوردگی در منزل است.
در کنار این ها رعایت اصول مصرف داروهای بدون نسخه اهمیت دارد. برچسب ها را دقیق بخوانید، فرآورده های چنددارویی را بی دلیل با هم ترکیب نکنید و هر علامت را جداگانه هدف بگیرید تا بدانید از هر ماده مؤثره چقدر دریافت کرده اید. اگر داروی نسخه ای ثابت مصرف می کنید، درباره تداخل های احتمالی با داروساز یا پزشک مشورت کنید؛ همه این گام ها بخشی از درمان سرما خوردگی در منزل ایمن و مسئولانه است.

درمان های طبیعی و مکمل ها برای سرماخوردگی

محبوبیت درمان های طبیعی زیاد است اما شواهد علمی درباره بسیاری از آن ها متغیر یا متناقض است. ویتامین C برای اغلب افراد از بروز سرماخوردگی پیشگیری نمی کند؛ در برخی مطالعات طول دوره را اندکی کوتاه کرده و در برخی تأثیری نداشته است.
درباره روی (زینک)، برخی مرورها کاهش مدت علائم در چند روز اول مصرف را گزارش کرده اند و برخی دیگر نه؛ تفاوت در فرمول ها می تواند علت نتایج متفاوت باشد. فرآورده های گیاهی مانند اکیناسه، آقطی، جینسنگ و… نیز در برخی پژوهش ها اثرات ملایمی نشان داده اند و در برخی نه. خلاصه این که اگر فرد سالمی هستید و قصد مصرف کوتاه مدت دوزهای معمول را دارید ابتدا با پزشک خود گفت وگو کنید، چون عوارض، آلرژی یا تداخل با داروهای دیگر محتمل است.
در کودکان، بسیاری از این مکمل ها به خوبی مطالعه نشده اند بنابراین پیش از هر اقدامی مشورت پزشکی ضروری است. این نگاه محتاطانه با روح مراقبت محور درمان سرما خوردگی در منزل هماهنگ است.

پیشگیری از انواع سرماخوردگی

از آن جا که انواع زیادی ویروس عامل اند و ایمنی پس از یک فصل به دیگری بهبود نمی یابد بهترین راهبرد، کاهش تماس با ویروس ها است.

• شست وشوی منظم دست با صابون به مدت ۲۰ ثانیه، پرهیز از لمس صورت، استفاده از محلول های الکلی حداقل ۶۰ درصد در نبود آب و صابون، ماندن در خانه هنگام بیماری و پوشاندن دهان و بینی هنگام سرفه یا عطسه (دستمال یا آرنج) اقدامات کلیدی اند.
• اجتناب از به اشتراک گذاری لیوان و قاشق، دور انداختن فوری دستمال های استفاده شده و تمیز نگه داشتن سطوحی مثل دستگیره ها نیز به کاهش انتقال کمک می کند.
• واکسن آنفلوآنزا برای همه افراد ۶ ماه به بالا هر سال توصیه می شود تا خطر بیماری شدید کاهش یابد.

این ها نه تنها با اصول بهداشت عمومی هم خوان است بلکه ستون اصلی کاهش نیاز به مداخله بیشتر و تمرکز بر درمان سرما خوردگی در منزل را می سازد.

درباره تزریق سرم در سرماخوردگی

درمان سرماخوردگی بر مراقبت های حمایتی، مایعات خوراکی، استراحت، مدیریت علائم با داروهای بی نسخه و بهداشت تنفسی تکیه دارد. اقدام های ساده و خانگی مؤثر بسیار مفید است و برای درمان کردن سرما خوردگی در خانه با نوشیدن مایعات کافی، بخور، شست وشوی بینی با سالین، خواب مناسب و تسکین علائم موثرترین راه ها هستند. هرگونه تصمیم درباره دریافت مداخلات تهاجمی تر باید صرفاً تحت نظر پزشک معالج گرفته شود.

نقش آنادرمان در مراقبت خانگی

شرکت خدمات پرستاری در منزل آنادرمان همراه شما است تا اجرای دقیق و ایمن را در خانه ممکن کند. این موارد شامل آموزش شست وشوی بینی با محلول های نمکی، تنظیم رطوبت اتاق، پایش تب و علائم خطر، تنظیم ساعات مصرف داروهای بدون نسخه طبق برچسب، یادآوری استراحت و مایعات و هماهنگی به موقع با پزشک در صورت نیاز است. اگر در خانواده شما کودک مدرسه ای یا سالمند در معرض عوارض وجود دارد، تیم آنادرمان می تواند روتین شخصی سازی شده درمان سرما خوردگی در خانه را با توجه به شرایط خانه طراحی کند تا از رفت وآمد غیرضروری پرهیز شود و مراقبت پیوسته حفظ گردد.

نتیجه گیری

سرماخوردگی معمولاً بی خطر است و با مراقبت صحیح در خانه بهبود می یابد. نوشیدن مایعات، استراحت، رطوبت مناسب هوا، شست وشوی بینی با سالین، بخار گرم، بالا آوردن سر در خواب و استفاده محتاطانه از داروهای بدون نسخه همان اصولی است که آنادرمان به شما کمک می کند به صورت منظم و ایمن در خانه اجرا کنید. اگر تب طولانی شد، علائم پس از ۱۰ روز بهتر نشد یا بدتر شد، دچار تنگی نفس یا کم آبی شدید، ارزیابی پزشکی ضرورت دارد. در تمام این مسیر تمرکز بر درمان سرما خوردگی در منزل راهبردی است که آرامش و راحتی خانواده را در اولویت قرار می دهد.

سؤالات متداول درباره درمان سرما خوردگی